ZASADY

Nasza skończona praca powinna zachowywać podstawowy (bazowy) tekst Biblii Gdańskiej. Musimy zachować sens tekstu, tam gdzie dosłowne tłumaczenie nie jest możliwe. Tłumaczenie to powinno charakteryzować się jak najlepszą polszczyzną, spełniającą najwyższe standardy językowe. Powinno być takie, aby zwykły człowiek mógł czytać je z łatwością - nie prostackie, ani na zbyt uczonym poziomie - ale w języku, który przeciętny Polak z łatwością zrozumie. Nie za prostym dla uczonego i nie za trudnym dla rolnika. Powinno być jasne, uznawane i czytane bez trudności. Powinna być to dobra polszczyzna, taka, jaką mówią Polacy, powinniśmy stosować powszechnie znane wyrażenia, jednocześnie zachowując sens tekstu podstawowego (bazowego). Nie powinniśmy potykać się o wybór słowa, kiedy jest kilka wyrazów mających to samo znaczenie. Nie każde nowo zastosowane słowo będzie oddawało wszystkie niuanse znaczeniowe słowa pierwotnego, ale nowo zastosowane słowo powinny nieść główne znaczenie słowa oryginalnego. Zmiany czasu, szyku zdaniowego, zastosowania liczby pojedynczej czy mnogiej, interpunkcji, stosowania kursywy, synonimów, dodawanie lub odejmowanie słów były dokonywane we wszystkich powszechnie uznawanych tłumaczeniach i uwspółcześnieniach w historii. Oczywiście nie powinniśmy lekkomyślnie dokonywać takich zmian dla samych zmian. Jednocześnie nie powinniśmy dopuścić do tego, aby strach przed tego typu zmianami powstrzymywał nas przed oddaniem Słowa Bożego w możliwie najlepszym języku polskim. Wykorzystując jak najlepiej powierzone nam przez Boga zdolności w tym okresie historii, bierzemy sobie do serc słowa tłumaczy Biblii Króla Jakuba: 

"Przemowa Króla, wygłaszana w Parlamencie, tłumaczona na francuski, duński, włoski oraz łacinę, jest ciągle przemową Króla, mimo, że nie jest tłumaczona przez każdego tłumacza z taką samą gracją, przy nie zawsze najlepszym doborze wyrażeń czy dokładnym oddaniu sensu. Przyznano już, że rzeczy przyjmują swoje nazwy zgodnie z tym, czym są w największej swej części; natomiast cielesny człowiek mógłby powiedzieć, Verum ubi multa nitent in carmine, non ego paucis offendor maculis,&c. (Horacy) Człowiek może być uważany za cnotliwego, mimo że miał wiele potknięć w swoim życiu, (w przeciwnym razie,nie byłoby nikogo cnotliwego, wszyscy bowiem w wielu sprawach upadamy; Jk 3,2) inny będzie piękny i urodziwy, chociaż ma brodawki na swoim ręku, a na twarzy nie tylko piegi, ale także i blizny. Dlatego nie ma powodu, aby tłumaczonemu słowu odmówić bycia słowem,lub odmówić mu prawa do powszechnej akceptacji, choć oczywiści jakieś niedoskonałości i skazy mogą być zauważone przy jego prezentacji." 

Posłużmy się przykładem. Wiele braci i sióstr tłumaczyło kazania odwiedzających nas amerykańskich pastorów i mówców. Każdy z tłumaczy tłumaczył słowa i przesłanie poprawnie, ale nie każde było zrobione „z tą samą gracją”. Oczywiście niektórzy tłumacze lepiej władali językiem polskim i angielskim od innych. Wszystkie tłumaczenia były autentyczne, ważne i poprawne, i nie podlegają podważeniu. I tak jest z naszym uwspółcześnieniem. By może nie osiągniemy piękna ani gracji niemieckiego lub angielskiego tłumaczenia, ale ta praca pomimo tego będzie Słowem Bożym. Robimy to najlepiej jak potrafimy i powierzamy naszą pracę Bożej ręce. 

CELE I WYTYCZNE 

Cel

 1. Naszym głównym celem jest uwspółcześnienie archaicznej gramatyki i słownictwa Polskiej Biblii Gdańskiej z 1632 r. na współczesną polską gramatykę i słownictwo.

 2. Naszym drugim celem jest ujednolicenie numeracji wersetów z innymi Bibliami opartymi na Textus Receptus  (angielska Biblia Króla Jakuba, hiszpańska Reina Valera, niemiecka Biblia Lutra, Biblia rosyjska, itd.) przy dość rzadkiej standaryzacji słów, w przypadku gdy taka standaryzacja nie zmienia bazowego znaczenia tekstu Biblii Gdańskiej, np. w Łuk. 2:33 „ojciec” – „Józef”. W tych rzadkich przypadkach oryginalne słowo Biblii Gdańskiej znajdzie się w przypisie.

Wytyczne

 1. Podstawowy (bazowy) tekst Biblii Gdańskiej jest naszym najwyższym autorytetem.

 a. Chcemy pozwolić Biblii Gdańskiej interpretować samą siebie poprzez pilne porównywanie użycia danego słowa lub zwrotu w całej Biblii Gdańskiej.

b. Mamy także dostęp do starych polskich słowników.

2. Biblie oparte na Textus Receptus (angielska, hiszpańska, niemiecka, rosyjska, grecka, itd.) są naszym drugim w kolejności autorytetem, do którego się odwołujemy, próbując zrozumieć archaiczne słowa, zwroty lub konstrukcje gramatyczne. 

a. Gdy nie rozumiemy danego słowa, zwrotu lub konstrukcji gramatycznej, Biblie oparte na Textus Receptus będą naszym pierwszym źródłem pomocy w doborze poprawnego słowa. 

     i. Posiadamy również źródła w postaci dobrej jakości komentarzy biblijnych autorów takich jak Gill, Matthew Henry, Young, Brown, Kalwin, Luter, Robertson, Schofield, Spurgeon, itd.

     ii. Posiadamy dostęp do nieograniczonych źródeł informacji poprzez Internet i Polską Bibliotekę Narodową. 

b. W przypadku niezgodności Biblii Gdańskiej z innymi Bibliami opartymi na Textus Receptur Biblia Gdańska będzie miała pierwszeństwo. 

3. Współczesne polskie tłumaczenia (Biblia Warszawska, Biblia Tysiąclecia, Biblia Warszawsko-Praska, Przekład Ekumeniczny, Przekład Nowego Świata, Biblia Brzeska, Biblia ks. Jakuba Wujka i Nowy Testament wydany przez Trinitarian Bible Society) są naszym trzecim źródłem wiedzy przy próbie zrozumienia archaicznych słów, zwrotów lub konstrukcji gramatycznych. 

a. Współczesne polskie przekłady dostarczają nam wskazówek co do poprawności językowej. 

    i. Gdy Biblia Gdańska używa archaicznego słownictwa, a współczesne polskie Biblie używają współczesnego, które jest zgodne z Bibliami opartymi na Textus Receptus, wtedy wybór padnie na słowo zgodne z Bibliami polskimi. 

   ii. Gdy Biblia Gdańska używa archaicznej konstrukcji gramatycznej, a współczesne polskie Biblie używają współczesnej formy zgodnej z Bibliami opartymi na Textus Receptus, zastosujemy konstrukcję taką jak polskie Biblie.

 b. Bazowy tekst współczesnych polskich Biblii ( tych nie opartych na Textus Receptus) nie ma autorytetu nad bazowym tekstem Biblii Gdańskiej.  

4. Sens jest ważniejszy niż styl (forma). 

a. Jeżeli czasownik poprzedza rzeczownik, np. "powiedział Jezus", zmieniamy to na współczesną formę - rzeczownik + czasownik, czyli "Jezus powiedział".

b. Biblia Gdańska często używa archaicznych powtórzeń, jak np. "cieszyć się radością". Jeżeli zastąpienie tego zwrotu jednym słowem nie zmienia znaczenia, upraszczamy zwrot. 

c. Biblia Gdańska używa zwrotów jak „szukali, aby go zabić". Zwroty takie składają się ze zrozumiałych słów, które jednak tworzą archaiczne sformułowanie, które potrzebuje wyjaśnienia. W takich przypadkach trzymamy się zasad podanych wyżej, aby dokonać najlepszego wyboru słowa. 

d. Pozostawiamy powszechnie znane zwroty używane przez Jezusa, np. "Zaprawdę, zaprawdę..."

5. Gdy powyższe zasady nie pomogą nam dojść do porozumienia w kwestii znaczenia tekstu, wtedy pozostaniemy przy tekście Biblii Gdańskiej, np. „łaska za łaskę” w Jana 1:16


Please do write if you have any questions or comments!

Home   English   Polish  Spanish  Contact